12 września 2016

Vade Mecum

POPULARNE FORMY OPODATKOWANIA

OPODATKOWANIE NA ZASADACH OGÓLNYCH

Przedsiębiorcy w przypadku kiedy nie zadeklarowali w obowiązujących terminach jaką wybierają formę opodatkowania albo utracili prawo do opodatkowania się w formach innych niż zasady ogólne mają obowiązek rozliczania swojego podatku dochodowego na zasadach ogólnych wg skali podatkowej lub 19% podatku liniowego.
Podatnicy tacy podlegają pod ustawę o podatku dochodowym od osób fizycznych, która reguluje kwestie opodatkowania na zasadach ogólnych.
Co podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych?

Jest to dochód, który wyraża nadwyżkę naszych przychodów nad kosztami ich uzyskania, które osiągamy w danym roku podatkowym.
Przychód – to kwoty należne za sprzedane towary, materiały, wyroby gotowe, usługi, sprzedaż nieruchomości i rzeczy ruchomych, wyposażenia, środków trwały, najem, dzierżawa itp., choćby nie zostały faktycznie otrzymane – po wyłączeniu zwrotów, udzielonych bonifikat i skont. Z reguły powstaje w dniu wystawienia przez nas faktury czy rachunku, nie później jednak niż w ostatnim dniu miesiąca w którym:

1) wydano rzecz, zbyto prawo majątkowe lub

2) wykonano usługę, w tym częściowo wykonano usługę, jeżeli jej częściowe wykonanie stanowi wynikający z umowy lub z odrębnych przepisów tytuł do zapłaty, lub

3) otrzymano zapłatę za wykonanie świadczenia – w pozostałych przypadkach.

Przychodem z działalności gospodarczej są nie tylko kwoty należne z tytułu sprzedanych towarów i wykonanych usług, lecz również między innymi:

1) przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą składników majątku będących:
a) środkami trwałymi,
b) wyposażeniem,
c) wartościami niematerialnymi i prawnymi

2) dotacje, subwencje, dopłaty i inne nieodpłatne świadczenia otrzymane na pokrycie kosztów albo jako zwrot wydatków, z wyjątkiem gdy przychody te są związane z otrzymaniem, zakupem albo wytworzeniem we własnym zakresie środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, od których, zgodnie z art. 22a-22o ustawy, dokonuje się odpisów amortyzacyjnych,

3) różnice kursowe,

4) otrzymane kary umowne,

5) odsetki od środków na rachunkach bankowych utrzymywanych w związku z wykonywaną działalnością,

6)wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań,

7)wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń,

8)przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy oraz z innych umów o podobnym charakterze, składników majątku związanych z działalnością gospodarczą,

9)otrzymane odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,

10) przychód z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie w całości lub części do używania innym podmiotom.

Koszty – to wszelkie poniesione wydatki związane z naszą działalnością gospodarczą, które ponosimy w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem art. 23. Konkretny wydatek możemy ująć jako koszt podatkowy, jeżeli spełniać będzie warunki:
* został poniesiony po to, by w danym roku podatkowym uzyskać przychód,
* został właściwie udokumentowany,
* nie jest wymieniony w art.23 ustawy jako wydatek nie stanowiący kosztu uzyskania przychodu.

Wydatki mogą mieć charakter bezpośredni (np. zakup towaru, czynsz za lokal) i pośredni (zakup usług marketingowych, koszty szkoleń).
W momencie kiedy bez żadnych wątpliwości wydatek możemy przypisać konkretnemu przychodowi nie musimy podejmować żadnych dodatkowych czynności. Natomiast gdy bezpośrednie powiązanie wydatku nie jest możliwe – ciężar udowodnienia związku między poniesionym kosztem a przychodem należy do przedsiębiorcy, który w sposób jasny, rzetelny i konkretny zobowiązany jest wykazać, że poniesiony wydatek w sposób pośredni dotyczył przychodu danego rok podatkowego.
Fundamentalne znaczenie ma tutaj sposób udokumentowania wydatków.

Kluczowym zadaniem każdego podatnika jest przeprowadzenie analizy wydatku pod kątem możliwości uznania ich za koszty uzyskania przychodu przy jednoczesnym uwzględnieniu warunków zawartych w ustawach podatkowych.

EWIDENCJE – osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą jednoosobową czy poprzez różnego rodzaju spółki ustalamy w oparciu o złożone przez nas właściwie księgi, a mianowicie:
* podatkową księgę przychodów i rozchodów
* księgę rachunkową.

Księgi przychodów i rozchodów

Sposób prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, szczegółowe warunki jakim powinna odpowiadać ta księga, aby stanowiła dowód pozwalający na określenie zobowiązań podatkowych, a także szczegółowy zakres obowiązków związanych z jej prowadzeniem zawiera rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów.
Zasady, którym podlegają faktury, opisane są w Rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Należy wspomnieć, że Przedsiębiorcy mają obowiązek prowadzenia również:
• ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,
• ewidencji wyposażenia,
• indywidualnych (imiennych) kart przychodów pracowników, jeśli ich zatrudnia.

Podatnik zobowiązany jest zawiadomić o zamiarze rozliczania się na zasadzie prowadzenia Książki Przychodów i Rozchodów w formie pisemnej właściwy ze względu na miejsce zamieszkania urząd skarbowy w następujących przypadkach:
• w przypadku zmiany formy opodatkowania w terminie do 20 stycznia następnego roku, następującego po roku podatkowym, w którym podatnik postanowił zmienić formę opodatkowania,
• w momencie kiedy podatnik zakłada działalność gospodarczą w trakcie roku podatkowego, w ciągu 7 dni od dnia założenia Księgi.
Popularna forma opodatkowania

Ryczałt i jego zasady

Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
Opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych reguluje rozdział 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Formę tego opodatkowania cechuje, że na wielkość należnego podatku nie mają wpływu ponoszone przez Przedsiębiorcę koszty. Podstawową opodatkowania w ryczałcie jest przychód a kategoria kosztów w sensie prawnym w ogóle nie występuje.

Stawka ryczałtu ma charakter liniowy i jest stała niezależnie od wielkości przychodów. Należy jednak wspomnieć, że stawki procentowe ryczałtu zależą od specyfiki działalności gospodarczej Przedsiębiorcy.

Bezsprzecznie taka forma opodatkowania opłacalna jest dla Przedsiębiorców, którzy w związku z prowadzoną działalnością nie ponoszą wysokich kosztów. Z kolei forma ryczałtu nie jest korzystna dla podatników, którzy ponoszą spore wydatki przy prowadzeniu swojej działalności (czynsz, pracownicy, telefony, materiały, towary, samochody) lub też np. podatnicy rozpoczynający działalność, którzy w związku z jej uruchomieniem ponoszą bardzo wysokie koszty (inwestycje, działalność przygotowawcza itp.)

Z opodatkowania w formie ryczałtu mogą skorzystać tylko niektórzy przedsiębiorcy. Możliwość rozliczania swoich przychodów na zasadzie ryczałtu uzależniona jest od limitu tych przychodów, jakie Przedsiębiorca osiągnął w poprzednim roku podatkowym a kształtują się one następująco:
• przychód z działalności prowadzonej wyłącznie samodzielnie nie przekroczył kwoty 150 tys. euro
• przychód wyłącznie z działalności prowadzonej w formie spółki, gdzie suma łączna przychodów wspólników nie przekroczyła kwoty 150 tys. euro.

Jeżeli Przedsiębiorca w roku poprzedzającym rok podatkowy prowadził działalność samodzielnie, a także w formie spółki, opłaca w roku podatkowym ryczałt od przychodów ewidencjonowanych:
• odrębnie z działalności wykonywanej samodzielnie i odrębnie z działalności wykonywanej w formie spółki, gdy spełnia warunki określone w ust. 4 pkt 1, albo
• z działalności wykonywanej samodzielnie, gdy spełnia warunek określony w ust. 4 pkt 1 lit. a), a z działalności wykonywanej w formie spółki – gdy spełnia warunek określony w ust. 4 pkt 1 lit. b).
W przypadku gdy Przedsiębiorca w zeszłym roku zarówno prowadził samodzielną, jak i działalność w formie spółki – przychody do celu obliczenia limitu nie są wówczas sumowane.

Kto nie może skorzystać z ryczałtu

Niewątpliwą zaletą opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych jest uproszczona księgowość dla tej działalności, w której nie ewidencjonuje się kosztów uzyskania przychodów. Podatnicy i spółki, których wspólnicy są opodatkowani w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, są obowiązani prowadzić jedynie ewidencję przychodów, w której dokumentowane są przychody, mające decydujące znaczenie dla ustalenia podstawy opodatkowania, odrębnie za każdy rok podatkowy. W przypadku prowadzenia działalności jako spółka cywilna bądź jawna obowiązek prowadzenia ewidencji ciąży na spółce, a nie na jej wspólnikach. Ewidencję należy zaprowadzić od dnia, od którego ma zastosowanie opodatkowanie w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Kto nie może skorzystać z ryczałtu

Prawa do opodatkowania ryczałtem ewidencjonowanym – w zakresie przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej – nie mają również podatnicy, którzy:

1) opłacają podatek w formie karty podatkowej;

2) korzystają, na podstawie odrębnych przepisów, z okresowego zwolnienia od podatku dochodowego;

3) osiągają w całości lub w części przychody z tytułu:
a) prowadzenia aptek,
b) działalności w zakresie udzielania pożyczek pod zastaw (prowadzenie lombardów),
c) działalności w zakresie kupna i sprzedaży wartości dewizowych,
d) prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie wolnych zawodów innych niż wykonywana osobiście przez lekarzy, lekarzy stomatologów, lekarzy weterynarii, techników dentystycznych, felczerów, położne, pielęgniarki, tłumaczy oraz nauczycieli w zakresie świadczenia usług edukacyjnych polegających na udzielaniu lekcji na godziny, nie wykonywanej na rzecz osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej albo na rzecz osób fizycznych dla potrzeb prowadzonej przez nie pozarolniczej działalności gospodarczej,
e) świadczenia usług wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy (np. usługi pośrednictwa finansowego, reklamowe);

4) wytwarzających wyroby opodatkowane podatkiem akcyzowym, na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii;

5) podejmujących wykonywanie działalności w roku podatkowym po zmianie działalności wykonywanej:
a) samodzielnie na działalność prowadzoną w formie spółki z małżonkiem,
b) w formie spółki z małżonkiem na działalność prowadzoną samodzielnie przez jednego lub każdego z małżonków,
c) samodzielnie przez małżonka na działalność prowadzoną samodzielnie przez drugiego małżonka
– jeżeli małżonek lub małżonkowie przed zmianą opłacali z tytułu prowadzenia tej działalności podatek dochodowy na ogólnych zasadach;

6) rozpoczynających działalność samodzielnie lub w formie spółki, jeżeli podatnik lub co najmniej jeden ze wspólników, przed rozpoczęciem działalności w roku podatkowym lub w roku poprzedzającym rok podatkowy, wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres działalności podatnika lub spółki.

Stawki ryczałtu

1. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi:

1) 20% przychodów osiąganych w zakresie wolnych zawodów,

2) 17 % przychodów ze świadczenia usług:
a) reprodukcji komputerowych nośników informacji (PKWiU 22.33.10),
b) pośrednictwa w sprzedaży pojazdów mechanicznych (PKWiU
50.10.30), pośrednictwa w sprzedaży części i akcesoriów do pojazdów mechanicznych (PKWiU 50.30.30), pośrednictwa w sprzedaży motocykli
oraz części i akcesoriów do nich (PKWiU 50.40.30),
c) pośrednictwa w handlu hurtowym (PKWiU grupa 51.1), z zastrzeżeniem załącznika nr 2 do ustawy,
d) hoteli (PKWiU grupa 55.1), świadczonych przez obiekty noclegowe turystyki oraz inne miejsca krótkotrwałego zakwaterowania (PKWiU grupa 55.2),
e) parkingowych (PKWiU 63.21.24), obsługi centrali wzywania radio-taxi (PKWiU 63.21.25-00.10), pilotowania (PKWiU 63.22.12), organizatorów
i pośredników turystycznych (PKWiU grupa 63.3),
f) w zakresie zarządzania nieruchomościami, świadczonych na zlecenie (PKWiU 70.32), z zastrzeżeniem załącznika nr 2 do ustawy,
g) wynajmu samochodów osobowych (PKWiU 71.1), wynajmu pozostałych środków transportu (PKWiU 71.2),
h) doradztwa w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 72.1), w zakresie oprogramowania (PKWiU 72.2), przetwarzania danych (PKWiU 72.3),
i) pozyskiwania personelu (PKWiU 74.50.2), z zastrzeżeniem załącznika nr 2 do ustawy, dezynfekcji i tępienia szkodników (PKWiU 74.70.11), fotograficznych (PKWiU 74.81), z zastrzeżeniem załącznika nr 2 do ustawy, przyjmowania telefonów (PKWiU 74.83.11), powielania (PKWiU 74.83.12), organizowania wystaw, targów i kongresów (PKWiU 74.84.15), z zastrzeżeniem załącznika nr 2 do ustawy,
j) poradnictwa dla dzieci, gdzie indziej nie sklasyfikowanych (PKWiU 85.32.13), opieki społecznej świadczonych przez instytucje o charakterze doraźnym (PKWiU 85.32.14), opieki społecznej związanych z przystosowaniem zawodowym (PKWiU 85.32.15), – z zastrzeżeniem pkt 1 i 5,

3) 8,5%:
a) przychodów, o których mowa w art. 6 ust. 1a
b) przychodów z działalności usługowej, w tym przychodów z działalności gastronomicznej w zakresie sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%, z zastrzeżeniem pkt 1, 2, 4 i 5 oraz załącznika nr 2 do ustawy,
c) przychodów związanych ze zwalczaniem pożarów i zapobieganiem pożarom (PKWiU 75.25.11),
d) przychodów ze świadczenia usług związanych z prowadzeniem przedszkoli oraz oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, w tym specjalnych – dotyczy wyłącznie przygotowania dzieci do nauki w szkole (PKWiU 80.10.11 ex),
e) przychodów ze świadczenia usług związanych z ogrodami botanicznymi i zoologicznymi oraz obszarami z obiektami chronionej przyrody (PKWiU 92.53),
f) przychodów z działalności polegającej na wytwarzaniu przedmiotów (wyrobów) z materiału powierzonego przez zamawiającego,
g) prowizji uzyskanej przez komisanta ze sprzedaży na podstawie umowy komisu,
h) prowizji uzyskanej przez kolportera prasy na podstawie umowy o kolportaż prasy,
i) przychodów, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 11 i 12 ustawy o podatku dochodowym,

4) 5,5%:
a) przychodów z działalności wytwórczej, robót budowlanych lub w zakresie przewozów ładunków taborem samochodowym o ładowności powyżej 2 ton,
b) uzyskanej prowizji z działalności handlowej w zakresie sprzedaży jednorazowych biletów komunikacji miejskiej, znaczków do biletów miesięcznych, znaczków pocztowych, żetonów i kart magnetycznych do automatów,

5) 3,0% przychodów:
a) z działalności gastronomicznej, z wyjątkiem przychodów ze sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%,
b) z działalności usługowej w zakresie handlu,
c) ze świadczenia usług związanych z produkcją zwierzęcą, zaliczonych zgodnie z Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług do klasy 01.42 – usługi związane z chowem i hodowlą zwierząt (z wyjątkiem usług weterynaryjnych),
d) z działalności rybaków morskich i zalewowych w zakresie sprzedaży ryb i innych surowców pochodzących z własnych połowów, z wyjątkiem sprzedaży konserw oraz prezerw z ryb i innych surowców z połowów,
e) o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 2 i 5-10 ustawy o podatku dochodowym,
f) z odpłatnego zbycia ruchomych składników majątku będących środkami trwałymi, ujętych w wykazie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych oraz składników majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1 ustawy o podatku dochodowym, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa, ustalona zgodnie z art. 22g ustawy o podatku dochodowym, jest niższa niż 1 500 zł, nie ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, wykorzystywanych w pozarolniczej działalności gospodarczej, nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z tej działalności gospodarczej, a pomiędzy pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składnik majątku został wycofany z działalności, i dniem jego zbycia nie upłynęło sześć lat.